İdeologiya.az Facebook-da

Zəhmət olmasa 7 saniyə gözləyin... Bağla
Azərbaycanda 1 milyon insan bu xəstəyin əsiridir |


Son dəqiqə

XƏBƏR > Azərbaycanda 1 milyon insan bu xəstəyin əsiridir

Azərbaycanda 1 milyon insan bu xəstəyin əsiridir
Tarix : 21 Avqust 2014 19:47

Talassemiya xəstəliyinin əsas səbəbi qohum evlilikləridir.

Azərbaycanda təxminən 1 milyon talassemiya xəstəsi var. Lakin insanlar özləri də çox aman xəstə olduqlarının fərqində olmurlar. Talessemiya hemoqlobin istehsalı zamanı yaranan zülal çatışmazlığıdır. Bu zülal qırmızı qan hüceyrəsində olur, oksigeni ağciyərlərdən bütün bədən hissələrinə nəql edir və qana qırmızı rəng verir. Talassemiya xəstəliyinin əsas səbəbi qohum evlilikləridir.

Hematoloq Kamilə Rzayevanın sözlərinə görə, qohum evlilikləri zamanı uşaqlarda talassemiya müəyyən edilməsə də, bu xəstəlik onların nəvələrində özünü göstərəcək. “Yetkinlərdə hemoqlobin 4 elementin birləşməsindən yaranır. Bu elementlər “zülal zənciri” kimi adlandırılır. Burada 2 tip zülal zənciri var. Onlardan 1-i “B zənciri” və biri də “a zənciri” adlanır. A hemoqlobin molekulu adətən 2 a zəncirindən və 2 B zəncirindən düzəlir. Talassemiya tutan insanlarda hemoqlobin zəncirindən biri olmur. Nəticədə də qırmızı qanda olan hüceyrələr talassemiyaya tutulur və düzgün fəaliyyət göstərmir”.

Daha sadə dillə desək, hər bir insanda 46 cüt xromosom olur. Talassemiyanın əsas səbəbi isə 11-ci xromosomla 16-cı xromosomda yaranan qüsur nəticəsində əmələ gəlir. Əsl səbəb budur. Ona görə də xəstəliyə genetik- irsi xəstəlik deyilir. Həm də paralel olaraq bu, qan xəstəliyidir. Bununsa ən ağır forması iki daşıyıcının nikah bağlamasıdır.

Bundan başqa, Azərbaycanda daşıyıcılıq böyük olduğuna görə belə nikahların da olmaq ehtimalı böyükdür. Həkim bildirir ki, əgər iki talassemiya daşıyıcısı ailə qurursa, onların 3 övladından biri daşıyıcı, biri sağlam və biri talassemiya xəstəliyi ilə dünyaya gəlir.

Xəstəliyin heç bir əlaməti olmasa da, xəstələrdə immunitet zəifliyi, qan azlığı müşahidə edilir. Yəni, bir balaca soyuq olan kimi rəngləri avazıyır, tez-tez xəstələnirlər.

“Talassemiya” yunan sözü olub Aralıq dənizi anamiyası deməkdir. Kamilə Rzayevanın dediyiən görə, talassemiya daşıyıcıları zahirən çox sağlam görünürlər və heç bir problemləri olmur. Ancaq talassemiya daşıyıcılarının evliliyi zamanı xəstə uşaqlar doğulur. Buna görə də insanlar ailə həyatı qurmamışdan öncə qan testləri etməli, sağlamlıqlarına əmin olduqda ailə həyatı qurmalıdrlar. Talassemiya xəstəliyi isə davamlı müalicə tələb edən bir xəstəlikdir. “Talassemiya – major ağır talassemiya uşaq 3-4 aylıq olanda başlayır və mütəmadi qan nəqlinə ehtiyac duyulur. Bu uşaqlar özlərinə lazımlı hemoqlabini kafi miqdarda təmin edə bilmirlər. Xəstə uşaqlarda halsızlıq, solğunluq iştahsızlıq, narahatlıq, qaraciyər-dalaq böyüməsi nəticəsi ilə qarın şişliyi, hərarətin tez-tez artması, skelet sistemində dəyişiklik, üz və baş sümüklərindən başlayaraq sümüklərdə dəyişiklik müşahidə edilir və üz görünüşü dəyişir. Bu xəstələr həyatları boyu nizamlı müalicə edilməlidir. Tətbiq edilən müalicələr isə çətin və bahadır”.

İkinci tip talassemiya intermedia adlanır, adətən yüngül keçir. Xəstəlik bir yaşından sonra müəyyən edilir. Üçüncü tip isə talassemiya – minor yəni daşıyıcılardır. Bu fərdlər tamamilə sağlamdırlar.

Talassemiya daşıyıcılığı övlad dünyaya gətirərkən müəyyən edilir. Daşıyıcılıq xəstəlik deyil, yoluxmur, müalicə tələb etmir, evlənməyə maneə deyil. Ancaq iki daşıyıcının evlənməsi zamanı hamiləliyin 11-ci həftəsində xəstəlik müəyyən edilir. “Dünyaya xəstə övlad gətirmək istəmirsinizsə, ailə həyatı qurmamışdan öncə mütləq həkim müayinəsindən keçin. Nə qədər sevsəniz də, talassemiya daşıyıcısınızsa, övladlarınızın gələcəyini düşünüb daşıyıcı ilə ailə həyatı qurmayın. Siz daşıyıcı olduğunuz halda sağlam biri ilə ailə həyatı qursanız, övladlarınızda heç bir problem olmayacaq. Ancaq daşıyıcı ilə ailə həyatı xəstə övladın dünyaya gəlməsi deməkdir. Çalışın ailə quranda sağlamlıq haqqında arayış alın və mütləq müayinələrdən keçin. Övladlarınız sizin gələcəyinizdir, gələcəyinizi sağlam düşünün”. “ekspress.az”

loading...
736 dəfə baxılıb

BƏNZƏR XƏBƏRLƏR

XƏBƏR LENTİ

145 min lirəyə görə saqqal buraxır
ABŞ və Rusiya arasında nüvə savaşı mümkündür - Puşkov
Bakıdakı kriminal savaşın dəhşətli sonluğu - Video/18+
Trampdan Pentaqona böyük səlahiyyət
Ermənistan milyonlarla insanı təhlükə ilə üz-üzə qoyur - XİN
Gənc lider gerilədi: millətçi Le Penin səsi artır
Qarabağın həllinə doğru... - Məqalə
Bakıda keçiriləcək oyunlar Qətər mediasında - Foto
Xarici İşlər naziri Lyuk Devinlə tərəfdaşlıq sazişini müzakirə etdi
Rusiya hərbi birləşmələrini Suriyadan çıxarır
Ermənistanda gərginlik: Aksiya davam edir
Bu ölkələrin generalları Moskvaya toplaşdı
Prezident İlham Əliyev sərəncam imzaladı
Ramil Usubov Türkiyənin ordu generalı ilə görüşdü
İsrail müstəqil Kürdüstanla bağlı rəsmi mövqeyini açıqladı
“Azərbaycan xalçaları” jurnalının 22-ci sayı nəşr olunub
Təbrizdə “Koroğlu” operası səsləndi - Foto
Türkiyə terror yuvasını vurdu, ABŞ ziyarət etdi – Şok video
FTX terakt törətmək istəyən İŞİD-çiləri yaxaladı - Video
Çin ikinci təyyarədaşıyan gəmisini suya buraxdı - Video
İranlı nazir Urmiya gölü haqda: Yağış yağsa…
Prezident İlham Əliyevə Kəbə ilə bağlı unikal hədiyyə - Foto
Prezident İlham Əliyev tarixi neft quyusu ilə tanış oldu - Foto
Ermənilərin “Vəd”i ABŞ-da rüsvay oldu - Video
Avropanın antitürk kampaniyası: rasist, faşist...
Venesuela Amerikanın ən nüfuzlu qurumundan çıxır
Baş prokuror Zakir Qaralov yeni prokuror təyin etdi
Koreya tarixinin ən böyük hərbi təlimini keçirdi
ABŞ Rusiyanı terrorçulara silah verməkdə suçladı
Kürd lider: PKK bölgədən getməlidir
Türk ordusu Suriyada PKK-nı yenidən hədəf aldı
FHN-dən xüsusi təlim: İslam Oyunlarına hazırlıq
Tramp rekorda imza atdı
Kəndimizin son günü (46-cı yazı)
Prezident İlham Əliyev ona “Şöhrət” ordeni verdi – İki sərəncam
AŞPA sədri üzr istədi: Rusiyanın tələsinə düşdük
ABŞ Avropadan bu malları idxal etməyəcək – Qadağa
Azərbaycan bu ölkəyə də yardım göndərdi
BMT-nin xərcləri nəzarətdən çıxıb - Tramp
Baş Prokurorluq və DİN Tovuzda filial müdirinin qətli ilə bağlı birgə məlumat yayıb
Rusiya Fransa seçkilərində: Makron hədəf alındı
Yıldırım Avropanı Türkiyə ilə bağlı qəti qərara səslədi
İranda Azərbaycan Mədəniyyət Günləri keçirilir - Foto
İran daşnakların mitinq keçirməsinə izn verdi - Fotolar
25 Aprel - Günün qoroskopu
Xanım aparıcı yüksək vəzifəyə təyin edildi
Rusiyadan rəqiblərinə göz dağı: Yeni nəsil qırıcılar... - Video
Tramp
Bu il azərbaycanlı müğənnilərin toy qiyməti - Siyahı
Rakka uğrunda döyüşlər başladı
Elmar Məmmədyarov Litvada Qarabağdan danışdı
Dünyanın ehtiyatlandığı Kim Çen nə edir?
Avropa Ərdoğanı bu səbəbdən qəbul etmir
İş axtaranların nəzərinə! - Mayın 2-si…
Rostropoviç festivalı başladı
Ermənilərdən daha bir uğursuz cəhd - Rəsmi açıqlama
Prezident İlham Əliyev nekroloq imzaladı
Prezident İlham Əliyev sərəncam imzaladı
Muğan dəyişir: 25 min iş yeri ilə içməli su gəlir
Ayfon 8-in görüntüləri yayıldı – Foto
Suriyada kimyəvi hücumu onlar təşkil edib - ABŞ xəfiyyəsi
Bu kitab onu oxuyanları dəli edir- Foto
Rusiya Suriyaya quru qoşunlarını yeridir - İddia
İngiltərə məşhur mükafatı ilk dəfə türkə verdi
Suriyada yeni savaş başlayır: partizan müharibəsi
ABŞ, Rusiya və Çin sürətlə silahlanır - Hesabat
Rza Zərrab əvəzinə PKKistan? – Şok iddia
Fransada mitinqlər: 9 yaralı, 29 həbs
Rusiyanın yeni nəsil raketi: S-500 - Video
Türkiyə ruslar üçün vizasız rejim müddətini uzatdı
Fransada faşizm 7 milyon səs aldı - Rekord
24 Aprel - Günün qoroskopu
Erməniləri sevən xanım liderdir - İlkin nəticələr
Türk hərbçilərin qısası PKK-dan alındı
Cüdoçumuz Avropanın ən yaxşısı oldu - Foto
Fransız xalqı liderini seçməyə tələsir
Ərdoğanı öldürməyi çıxış yolu görən fransız üzr istədi
Rusiya dünyanın ən böyük sualtı qayığını inşa edir
Çindən ABŞ və Koreyaya çağırış: Soyuqqanlı olun
Lenin olmasaydı, Rusiya... - İsrail kəşfiyyatçısı
Sizi duzlayıb yeyərəm - Filippin Prezidenti
Sərnişinlər niyə avtobusdan sallaşmağa məcbur olur?
Rusiyanın İdlibə vakuum hücumu: 7 nəfər öldü
Çarə Ərdoğanın öldürülməsidir - Fransa ekspertindən şok
İŞİD-in bütün yolları bağlandı
Maşın bazarında canlanma: Bu maşınlar dəbə mindi
BMT baş katibi Bəşər Əsədi təbrik etdi
Güc strukturlarımız almanları qabaqladı
Ölümsüzlüyün varlığı sübut olundu - Araşdırma
Belarusdan ermənilərə cavab: Sizə dəxli yoxdur
Ərdoğan səlahiyyətlərini uşağa verdi
Ukrayna rusiyalı müğənnini ölkəyə buraxmadı
Koreya ABŞ-a dəstək verən qonşusunu hədələdi: Vurarıq...
Sabah hava necə olacaq?
Kütləvi aksiyalar: Maduro 1300 nəfəri həbs etdirdi
Kral iki naziri işdən çıxartdı, oğlunu ABŞ-a göndərdi
Ərdoğana verdiyim sözü tutdum - Alişan
Fransada prezident seçkiləri başladı
Əfqanıstanda matəm elan olundu
    Təsisçi və Baş redaktor:
    TEYLOR FƏTİŞOĞLU

    Telefon:
    050 288 89 09

    Bakı, Mətbuat prospekti 529-cu məhəllə .
    Azərbaycan nəşriyyatı 9-cu mərtəbə.

    Email: ideologiya.az@gmail.com