İdeologiya.az Facebook-da

Zəhmət olmasa 7 saniyə gözləyin... Bağla
Azərbaycanda 1 milyon insan bu xəstəyin əsiridir |


Son dəqiqə

XƏBƏR > Azərbaycanda 1 milyon insan bu xəstəyin əsiridir

Azərbaycanda 1 milyon insan bu xəstəyin əsiridir
Tarix : 21 Avqust 2014 19:47

Talassemiya xəstəliyinin əsas səbəbi qohum evlilikləridir.

Azərbaycanda təxminən 1 milyon talassemiya xəstəsi var. Lakin insanlar özləri də çox aman xəstə olduqlarının fərqində olmurlar. Talessemiya hemoqlobin istehsalı zamanı yaranan zülal çatışmazlığıdır. Bu zülal qırmızı qan hüceyrəsində olur, oksigeni ağciyərlərdən bütün bədən hissələrinə nəql edir və qana qırmızı rəng verir. Talassemiya xəstəliyinin əsas səbəbi qohum evlilikləridir.

Hematoloq Kamilə Rzayevanın sözlərinə görə, qohum evlilikləri zamanı uşaqlarda talassemiya müəyyən edilməsə də, bu xəstəlik onların nəvələrində özünü göstərəcək. “Yetkinlərdə hemoqlobin 4 elementin birləşməsindən yaranır. Bu elementlər “zülal zənciri” kimi adlandırılır. Burada 2 tip zülal zənciri var. Onlardan 1-i “B zənciri” və biri də “a zənciri” adlanır. A hemoqlobin molekulu adətən 2 a zəncirindən və 2 B zəncirindən düzəlir. Talassemiya tutan insanlarda hemoqlobin zəncirindən biri olmur. Nəticədə də qırmızı qanda olan hüceyrələr talassemiyaya tutulur və düzgün fəaliyyət göstərmir”.

Daha sadə dillə desək, hər bir insanda 46 cüt xromosom olur. Talassemiyanın əsas səbəbi isə 11-ci xromosomla 16-cı xromosomda yaranan qüsur nəticəsində əmələ gəlir. Əsl səbəb budur. Ona görə də xəstəliyə genetik- irsi xəstəlik deyilir. Həm də paralel olaraq bu, qan xəstəliyidir. Bununsa ən ağır forması iki daşıyıcının nikah bağlamasıdır.

Bundan başqa, Azərbaycanda daşıyıcılıq böyük olduğuna görə belə nikahların da olmaq ehtimalı böyükdür. Həkim bildirir ki, əgər iki talassemiya daşıyıcısı ailə qurursa, onların 3 övladından biri daşıyıcı, biri sağlam və biri talassemiya xəstəliyi ilə dünyaya gəlir.

Xəstəliyin heç bir əlaməti olmasa da, xəstələrdə immunitet zəifliyi, qan azlığı müşahidə edilir. Yəni, bir balaca soyuq olan kimi rəngləri avazıyır, tez-tez xəstələnirlər.

“Talassemiya” yunan sözü olub Aralıq dənizi anamiyası deməkdir. Kamilə Rzayevanın dediyiən görə, talassemiya daşıyıcıları zahirən çox sağlam görünürlər və heç bir problemləri olmur. Ancaq talassemiya daşıyıcılarının evliliyi zamanı xəstə uşaqlar doğulur. Buna görə də insanlar ailə həyatı qurmamışdan öncə qan testləri etməli, sağlamlıqlarına əmin olduqda ailə həyatı qurmalıdrlar. Talassemiya xəstəliyi isə davamlı müalicə tələb edən bir xəstəlikdir. “Talassemiya – major ağır talassemiya uşaq 3-4 aylıq olanda başlayır və mütəmadi qan nəqlinə ehtiyac duyulur. Bu uşaqlar özlərinə lazımlı hemoqlabini kafi miqdarda təmin edə bilmirlər. Xəstə uşaqlarda halsızlıq, solğunluq iştahsızlıq, narahatlıq, qaraciyər-dalaq böyüməsi nəticəsi ilə qarın şişliyi, hərarətin tez-tez artması, skelet sistemində dəyişiklik, üz və baş sümüklərindən başlayaraq sümüklərdə dəyişiklik müşahidə edilir və üz görünüşü dəyişir. Bu xəstələr həyatları boyu nizamlı müalicə edilməlidir. Tətbiq edilən müalicələr isə çətin və bahadır”.

İkinci tip talassemiya intermedia adlanır, adətən yüngül keçir. Xəstəlik bir yaşından sonra müəyyən edilir. Üçüncü tip isə talassemiya – minor yəni daşıyıcılardır. Bu fərdlər tamamilə sağlamdırlar.

Talassemiya daşıyıcılığı övlad dünyaya gətirərkən müəyyən edilir. Daşıyıcılıq xəstəlik deyil, yoluxmur, müalicə tələb etmir, evlənməyə maneə deyil. Ancaq iki daşıyıcının evlənməsi zamanı hamiləliyin 11-ci həftəsində xəstəlik müəyyən edilir. “Dünyaya xəstə övlad gətirmək istəmirsinizsə, ailə həyatı qurmamışdan öncə mütləq həkim müayinəsindən keçin. Nə qədər sevsəniz də, talassemiya daşıyıcısınızsa, övladlarınızın gələcəyini düşünüb daşıyıcı ilə ailə həyatı qurmayın. Siz daşıyıcı olduğunuz halda sağlam biri ilə ailə həyatı qursanız, övladlarınızda heç bir problem olmayacaq. Ancaq daşıyıcı ilə ailə həyatı xəstə övladın dünyaya gəlməsi deməkdir. Çalışın ailə quranda sağlamlıq haqqında arayış alın və mütləq müayinələrdən keçin. Övladlarınız sizin gələcəyinizdir, gələcəyinizi sağlam düşünün”. “ekspress.az”

loading...
498 dəfə baxılıb

BƏNZƏR XƏBƏRLƏR

XƏBƏR LENTİ

Güneydə qızıl böhranı: “Hər ay iki dükan bağlanır”
İrəvan beynəlxalq qurumları yenə şantaj edir - MN
Ukrayna ordusunun general-mayoru: “Ruslar bütün Donbası tuta bilərlər”
Ermənilər küçələrə axışır: Sərkisyana Qarabağ tələbi - Video
ABŞ-ın planını səbirlə gözləyirik - Kreml
Müşfiqin heykəli nə vaxt bərpa olunacaq? - Rəsmi
Fransa prezidentliyinə namizədin xanımı saxlanıldı
Almaniya ABŞ-a qarşı: “Məcburi deyil...”
Aygün: “Mənim orijinalım və...” - Video
Belarus hələ də böyük qardaşından imtina etmir
Bağdadi İŞİD-in məğlub olduğunu etiraf etdi
Sabahın hava proqnozu açıqlandı
Yardım fonduna nə qədər vəsait daxil olub?
1 Mart - Günün qoroskopu
Hansı halda övladlığa uşaq götürmək olar?
Uzun müddət belə yaşamağa hazır olmalıyıq - Medvedyev
Prezident İlham Əliyevlə Rəcəb Tayyib Ərdoğan görüşdü - Foto
İtən sənədləri tapmaq asanlaşdı - Onlayn Xİdmət
Mərkəzi Banka yeni namizədlər irəli sürüldü
Rusiya və Çin Əsədi müdafiə etdi - BMT-də
Leyla Əliyeva:
Türkiyəyə gedənlərin sayı 25% artdı
Rusiya xüsusi təyinatlı aviadiviziya yaratdı
AMEA Naxçıvan Bölməsində növbəti interaktiv açıq dərs keçirilib - Foto
Prezident İlham Əliyev Pakistanda: hərbi məhsullar alınır
Azərbaycan və Cibuti arasında aviareys açılacaq
Baş Prokurorluq KİV rəhbərinə xəbərdarlıq etdi
Gələn ildən insanlar Aya uça biləcək
İsrail: “Ərəb dövlətlərinin bizə çox ehtiyacı var”
Prezident İlham Əliyev tapşırıq verdi: Onlar cəzalanacaq
Əflatun Amaşov: Erməni təbliğatını yayanlara qarşı tədbir görüləcək
Dağıstan feodalizm dövrünə qayıdır - Abdulatipov
Yıldırımdan Qarabağ açıqlaması: Yanınızdayıq
Fransada Xocalı ilə bağlı petisiya başladı
Putin Türkmənistana gedir
Birinci vitse-prezidentimiz dünya mətbuatında
Ramil Usubov yeni rəis təyin etdi
Mart ayının hava proqnozu açıqlandı
Əli Həsənov və Nazim İbrahimov Amsterdamda - Foto
Bütün məsuliyyət İrəvanın üzərindədir - Baxçalı
Aprel müharibəsi göstərdi ki… - İlham Əliyev
BMT baş katibindən - Qarabağ çağırışı
28 Fevral - Günün qoroskopu
Səudiyyə İraqdan sonra İranla da barışır?
Bahar Muradova cəbhə bölgəsində - Fotolar
Kəndimizin son günü (28-ci yazı)
NATO-dan Qarabağla bağlı - Çağırış
İraq ordusu strateji əhəmiyyətli körpünü azad etdi
Medvedyev: “Rusiyada böhran bitib”
Millət vəkilinin “Vətən qoxusu” Türkiyədə
Əsas məqsəd məhsullarımızın ixracıdır - Prezident
Səddam Hüseyn Trampdan kömək istədi
Yaxın Şərqin diplomatları Bakıya toplanır
Hüquqpozmalarla bağlı məlumat verən şəxslərin müdafiəsi haqqında seminar keçirilib
Prezident İlham Əliyev dominikanlı həmkarını təbrik etdi
AB Gürcüstan üçün vizanı ləğv etdi – Son qərar
Prezident İlham Əliyevin Qətər səfəri başa çatdı - Foto
Azərin ermənipərəst türk müğənnini yerində oturtdu:
Baş həkim rüşvət alarkən həbs edildi
Hərbçilərimizin meyiti ermənilərin əlində deyil ki... - MN
Tramp müdafiə xərclərini artırır
Yunanıstan Müdafiə naziri Hulusi Akarı ölümlə hədələdi
“Oskar”da böyük qalmaqal: Zərflər səhv düşdü
Sabahın hava proqnozu açıqlandı
Prezident İlham Əliyev Əmir sarayında belə qarşılandı - Foto
Nazir yeni rəis təyin etdi
Nazarbayev Nobelə namizəd oldu
“Ermənilərin Xocalı planı ələ keçmişdi, lakin...”
Ərdoğan Məsud Bərzani ilə görüşdü
Xocalı Soyqırımı Bakı İstintaq Təcridxanasında da qeyd olundu
“Yerusalem Post”: Xocalı soyqırımından 25 il sonra
ABŞ generalından etiraf: Türkiyə yardım etməsəydi...
Mars planetinin “ürəyi” və qorxunc canlılar - Video
Prezident İlham Əliyev Qətər Dövlətinə səfərə gedib - Foto
Bu gün ilin ilk Günəş tutulması oldu
Ruhani prezidentliyə namizədliyini verir
Dünya Xocalıya lazımi reaksiyanı verməyib - Raxanski
“Əsir düşərgəsi” kitabı çap olundu
Rusiyadan Xüms bəyanatı: Vəhşi olaydır
Türkiyədən əməliyyat: PKK-nın
Penitensiar xidmətdə Xocalı şəhidlərinin xatirəsi anılır
ABŞ bunu da etdi: Terrorçulara maaş verilir
Sabahın hava proqnozu açıqlandı
Səudiyyədən 14 il sonra bir ilk: İraqa səfər
Xocalı soyqırımını törədənlər cəzalarına çatacaq - Səfir
Xələf Xələfov:
Xocalıda sonuncu toy - Tarixi Foto
ABŞ BMT-nin İnsan Hüquqları Şurasından çıxır
Xocalı soyqırımı Nyu Yorkda anıldı - Foto
Bakıda Prezidentin iştirakı ilə
Kəndimizin son günü (27-ci yazı)
O qadını kim sevər? – Flora Kərimova
25 Fevral - Günün qoroskopu
Demokratlar Trampı bu yolla vəzifədən atmaq istəyir - Plan
Lukaşenko ilə Putin barışır
Çavuşoğlu:
Ermənistan “müharibə olacaq” fikri ilə fəallaşıb - Polkovnik
XİN:
    Təsisçi və Baş redaktor:
    TEYLOR FƏTİŞOĞLU

    Telefon:
    050 288 89 09

    Bakı, Mətbuat prospekti 529-cu məhəllə .
    Azərbaycan nəşriyyatı 9-cu mərtəbə.

    Email: ideologiya.az@gmail.com