İdeologiya.az Facebook-da

Zəhmət olmasa 7 saniyə gözləyin... Bağla
Azərbaycanda 1 milyon insan bu xəstəyin əsiridir |


Son dəqiqə

XƏBƏR > Azərbaycanda 1 milyon insan bu xəstəyin əsiridir

Azərbaycanda 1 milyon insan bu xəstəyin əsiridir
Tarix : 21 Avqust 2014 19:47

Talassemiya xəstəliyinin əsas səbəbi qohum evlilikləridir.

Azərbaycanda təxminən 1 milyon talassemiya xəstəsi var. Lakin insanlar özləri də çox aman xəstə olduqlarının fərqində olmurlar. Talessemiya hemoqlobin istehsalı zamanı yaranan zülal çatışmazlığıdır. Bu zülal qırmızı qan hüceyrəsində olur, oksigeni ağciyərlərdən bütün bədən hissələrinə nəql edir və qana qırmızı rəng verir. Talassemiya xəstəliyinin əsas səbəbi qohum evlilikləridir.

Hematoloq Kamilə Rzayevanın sözlərinə görə, qohum evlilikləri zamanı uşaqlarda talassemiya müəyyən edilməsə də, bu xəstəlik onların nəvələrində özünü göstərəcək. “Yetkinlərdə hemoqlobin 4 elementin birləşməsindən yaranır. Bu elementlər “zülal zənciri” kimi adlandırılır. Burada 2 tip zülal zənciri var. Onlardan 1-i “B zənciri” və biri də “a zənciri” adlanır. A hemoqlobin molekulu adətən 2 a zəncirindən və 2 B zəncirindən düzəlir. Talassemiya tutan insanlarda hemoqlobin zəncirindən biri olmur. Nəticədə də qırmızı qanda olan hüceyrələr talassemiyaya tutulur və düzgün fəaliyyət göstərmir”.

Daha sadə dillə desək, hər bir insanda 46 cüt xromosom olur. Talassemiyanın əsas səbəbi isə 11-ci xromosomla 16-cı xromosomda yaranan qüsur nəticəsində əmələ gəlir. Əsl səbəb budur. Ona görə də xəstəliyə genetik- irsi xəstəlik deyilir. Həm də paralel olaraq bu, qan xəstəliyidir. Bununsa ən ağır forması iki daşıyıcının nikah bağlamasıdır.

Bundan başqa, Azərbaycanda daşıyıcılıq böyük olduğuna görə belə nikahların da olmaq ehtimalı böyükdür. Həkim bildirir ki, əgər iki talassemiya daşıyıcısı ailə qurursa, onların 3 övladından biri daşıyıcı, biri sağlam və biri talassemiya xəstəliyi ilə dünyaya gəlir.

Xəstəliyin heç bir əlaməti olmasa da, xəstələrdə immunitet zəifliyi, qan azlığı müşahidə edilir. Yəni, bir balaca soyuq olan kimi rəngləri avazıyır, tez-tez xəstələnirlər.

“Talassemiya” yunan sözü olub Aralıq dənizi anamiyası deməkdir. Kamilə Rzayevanın dediyiən görə, talassemiya daşıyıcıları zahirən çox sağlam görünürlər və heç bir problemləri olmur. Ancaq talassemiya daşıyıcılarının evliliyi zamanı xəstə uşaqlar doğulur. Buna görə də insanlar ailə həyatı qurmamışdan öncə qan testləri etməli, sağlamlıqlarına əmin olduqda ailə həyatı qurmalıdrlar. Talassemiya xəstəliyi isə davamlı müalicə tələb edən bir xəstəlikdir. “Talassemiya – major ağır talassemiya uşaq 3-4 aylıq olanda başlayır və mütəmadi qan nəqlinə ehtiyac duyulur. Bu uşaqlar özlərinə lazımlı hemoqlabini kafi miqdarda təmin edə bilmirlər. Xəstə uşaqlarda halsızlıq, solğunluq iştahsızlıq, narahatlıq, qaraciyər-dalaq böyüməsi nəticəsi ilə qarın şişliyi, hərarətin tez-tez artması, skelet sistemində dəyişiklik, üz və baş sümüklərindən başlayaraq sümüklərdə dəyişiklik müşahidə edilir və üz görünüşü dəyişir. Bu xəstələr həyatları boyu nizamlı müalicə edilməlidir. Tətbiq edilən müalicələr isə çətin və bahadır”.

İkinci tip talassemiya intermedia adlanır, adətən yüngül keçir. Xəstəlik bir yaşından sonra müəyyən edilir. Üçüncü tip isə talassemiya – minor yəni daşıyıcılardır. Bu fərdlər tamamilə sağlamdırlar.

Talassemiya daşıyıcılığı övlad dünyaya gətirərkən müəyyən edilir. Daşıyıcılıq xəstəlik deyil, yoluxmur, müalicə tələb etmir, evlənməyə maneə deyil. Ancaq iki daşıyıcının evlənməsi zamanı hamiləliyin 11-ci həftəsində xəstəlik müəyyən edilir. “Dünyaya xəstə övlad gətirmək istəmirsinizsə, ailə həyatı qurmamışdan öncə mütləq həkim müayinəsindən keçin. Nə qədər sevsəniz də, talassemiya daşıyıcısınızsa, övladlarınızın gələcəyini düşünüb daşıyıcı ilə ailə həyatı qurmayın. Siz daşıyıcı olduğunuz halda sağlam biri ilə ailə həyatı qursanız, övladlarınızda heç bir problem olmayacaq. Ancaq daşıyıcı ilə ailə həyatı xəstə övladın dünyaya gəlməsi deməkdir. Çalışın ailə quranda sağlamlıq haqqında arayış alın və mütləq müayinələrdən keçin. Övladlarınız sizin gələcəyinizdir, gələcəyinizi sağlam düşünün”. “ekspress.az”

loading...
960 dəfə baxılıb

BƏNZƏR XƏBƏRLƏR

XƏBƏR LENTİ

29 May - Günün qoroskopu
Beşiktaş çempion oldu
Tanınmışlardan kimlər oruc tutur?
Şah İsmayılın müraciəti: Ey türk oğulları...
Netanyahu şokda: İsraillilər Fələstin üçün küçələrə axışdı
Ramazanın 3-cü gününün duası
Rusiya bunu bilir, lakin... - Pentaqon
Rəsulzadə Atatürkün məzarı önündə - Nadir foto
Çindən İrana gözlənilməz sürpriz
Makron Trampa qalib gəlməyin sirrini açdı
14 ildir iqtidardayıq, amma... - Ərdoğan
Silahlı Qüvvələr 28 may Respublika Gününü qeyd etdi - Foto
Ərəb şeyxləri üçün özəl hazırlanmış avtomobillər - Foto
Qorxunc qadın mafiya başçısı tutuldu - Foto
Almaniya bu tarixdə Türkiyə ilə bağlı qərarını verəcək
Putinlə tələbkar dialoqum olacaq - Makron
İran rəsmisi Mehriban Əliyevanı təbrik etdi
Qarabağ üçün mübarizəmizi davam etdiririk – Əsgərov
28 may Respublika günü Bakı İstintaq Təcridxanasında da təntənəli şəkildə qeyd edildi
Şimali Koreyaya qarşı sanksiyalar hazırlanır - Gərginlik
Azərbaycan futbolunda ilk dəfə: “Qarabağ”ın işi asanlaşdı
G7 ölkələri sözünü tutmadı - Çin
No thumbnail available
Markon Putindən bunu tələb edəcək
Melaniya Tramp 51 minlik pencəyə görə qınandı - Foto
Ruslar qazandı: Moldovada hakim koalisiya dağıldı
BMT-də Ermənistan nümayəndəsi belə biabır oldu
Taktiki-xüsusi təlim keçirildi - MN
Elmar Məmmədyarov Nyu-Yorkda - Foto
Prezident İlham Əliyevdən Efiopiya və Nepal prezidentlərinə - Məktub
Prezident İlham Əliyevə 7 təbrik məktubu göndərildi
Təbrizdə seçki səsləri yenidən sayılacaq
Baş prokuror Zakir Qaralov Göygöl rayonunda vətəndaşları qəbul edib
Mövludun “Çətirsiz”i təqdim edildi - Foto
Tillerson Ramazanın qutlanmasını qadağan etdi
İstirahət günü hava necə olacaq?
Lənkəranda bu dərs maraqla qarşılandı - Video
Ramazan ayı başladı
27 May - Günün qoroskopu
Dövlət xəstəxanaları pullu olacaq - Video
İraq ordusundan Mosulla bağlı çağırış
Rusiyanın 17 ilə hazırladığı vertolyot təqdim edildi - Video
Güləndən təlimat: 2.5 ay səbir edin, sonra...
Yadplanetlilər əslində bizik - Şok sənəd
İvanka hamını utandırdı: Bu, hansı müqəddəsdir?
Hansı ölkələrin iştirak edəcəyini Dəməşq deyəcək - Lavrov
Aqronom polkovnik Raqub Məmmədov və Tərtərdə ifşa olunan xəyanətkar cəsus şəbəkə - Düşünməyə dəyər
İraqdan ABŞ-a tələb: Təzminat ödə!
Çin və Rusiya ABŞ-a qarşı razılaşdı: Dağıdıcı vəziyyət...
Təhsil sistemində ixtisar var? - Nazir müavini açıqladı
Prezident İlham Əliyevə 6 təbrik məktubu göndərildi
Bu, müvəqqəti olacaq - İlham Əliyev
Nazir:
Türkiyədə şagirdlər daha 3 hərfi öyrənəcək - Yenilik
Türkçülüyün vətəni Azərbaycandır - Yaqub Mahmudov
Sərkisyan etiraf etdi: Qarabağ Azərbaycanındır
Ən qısa və ən uzun orucluq günü olan ölkələr – Siyahı
Azərbaycan xalqının yanındayıq - Tramp
Şoyqu Zakir Həsənov və Sərkisyanla görüşür
NASA-nın dünyadan gizlədiyi 5 şey - Video
Türkiyədən Fətullah Gülənlə bağlı yekun qərar
Britaniya bombaların üzərinə mesaj yazdı: Sevgilərlə - Foto
Ana, deyirdim axı, qayıdacam... - Zukerberq
Erməni diplomatdan şok etiraf: Biz işğalçıyıq, Rusiyanın tələbi…
Tiflisdə NATO PA sessiyası start götürdü
Baş Prokurorluq İKT sahəsində mütəxəssislərin işə qəbulu ilə bağlı müsabiqəyə yekun vurub
26 May - Günün qoroskopu
Ərdoğanla Makron arasında 20 milyardlıq razılaşma
Bakı polisi Somalidən gələn idmançıları axtarır
ABŞ bu ölkənin adalarını izləyir
Merkel Ərdoğandan o jurnalisti istədi
Trampdan kobud hərəkət: Baş naziri belə itələdi - Video
Kəndimizin son günü (55-ci yazı)
Prezident İlham Əliyev 6 fərman, 6 sərəncam imzaladı
Prezident İlham Əliyevdən Marqvelaşviliyə təbrik məktubu
Merkeldən Türkiyə açıqlaması: Tərk edəcəyik
İspaniya: Kataloniya müstəqil olmayacaq
Daha bir KİV rəhbərinə xəbərdarlıq edildi
İşsizliyə görə sığorta bu şəxslərə veriləcək – Qanun
Melaniya axır ki, Trampın əlini tutdu - Foto
Bakı və Ankara İrəvanı məğlub edəcək – Millət vəkili
Britaniya ABŞ-a bu məlumatları daha verməyəcək
Türkiyədə 105 min şəxs həbs edilə bilər
25 May - Günün qoroskopu
Ölkəmizdə 2020-ci ilədək hansı tədbirlər keçiriləcək? - Siyahı
Nazir: FETÖ şəbəkəsi uğur qazansaydı...
Prezident İlham Əliyev fərman imzaladı
ABŞ Rusiyaya qarşı xərclərini artırır
Dünya liderlərindən Prezident İlham Əliyevə - Məktub
Prezident İlham Əliyevdən mühüm fərman - Güzəştli mənzil
Cocuq Mərcanlıda ev, məktəb, məscid... - Video
Rəcəb Tayyib Ərdoğan Prezident İlham Əliyevə təbrik məktubu yazdı
Binəli Yıldırım sədr seçildi
Baş Prokurorluğunda Avropa Komissiyası ilə birgə tədbir keçirilib - Foto
Mehriban Əliyevanın fəaliyyəti yeni modeldir – Xarici KİV
İslam dünyası şokda: Trampın arvadı... - Foto
FSB-dən İŞİD-lə bağlı pis xəbər
Kəmaləddin Heydərov vətəndaşlarla görüşdü
Maradona və Fətullah Gülən birlikdə - Foto
    Təsisçi və Baş redaktor:
    TEYLOR FƏTİŞOĞLU

    Telefon:
    050 288 89 09

    Bakı, Mətbuat prospekti 529-cu məhəllə .
    Azərbaycan nəşriyyatı 9-cu mərtəbə.

    Email: ideologiya.az@gmail.com