İdeologiya.az Facebook-da

Zəhmət olmasa 7 saniyə gözləyin... Bağla
Çimərlik mövsümü: günah həmişə öləndə olur |


Son dəqiqə

SOSİAL > Çimərlik mövsümü: günah həmişə öləndə olur

Çimərlik mövsümü: günah həmişə öləndə olur
Tarix : 16 Avqust 2014 11:15

Avqustun 3-də Qazax rayonunda Kür çayında Çivişovlar ailəsinin 4 üzvü – ana və onun 3 övladı, avqustun 7-də Bakının Şüvəlan qəsəbəsinin ərazisindəki Şimal DRES deyilən çimərlikdə Məmmədovlar ailəsindən 3, Fərziyevlər ailəsindən 2 nəfər olmaqla 5 uşaq, avqustun  9-da isə Kür çayının Şəmkir rayonu ərazisindən keçən hissəsində Xəyalə Mayılzadə, iki uşağı, eləcə də yaxın qohumlarının iki uşağı ilə birlikdə boğulub.

 

Bu, yalnız avqust ayı ərzində kütləvi boğulmalardır. Tək-tək boğulanlar da az deyil. 2013-cü ildə çimərlik mövsümündə 54 nəfər boğulubsa, bu il mövsüm başa çatmamış boğulanların sayı 38 nəfərə çatıb.

 

Xilas edilənlərin sayı isə bundan dəfələrlə çoxdur.

 

Publika.az-ın  “Qırmızı xətt” layihəsində suda boğulmaların səbəblərini araşdıracağıq.

 

Avqustun 7-də 2 ailədən 5 uşağın boğulması,  bəlkə də son illərin ən dəhşətli hadisəsidir. Övladlarını itirən valideynlər  heç kimi günahlandıra bilmirlər. Bəlkə də, günahın özlərində olduğunu qəbul etdikləri üçün.

 

Üç uşağını itirən Qafil Əliyev hər gün onları dənizə aparırdı. Ana İlahə Əliyevanın başı işə qarışmışdı və heç biri bir gün övladlarının icazəsiz dənizə gedəcəklərini və belə bir hadisənin baş verəcəyini ağıllarına da gətirməzdilər. Elə uşaqlar da hər gün getdikləri sevimli məkanlarının bir gün onların canını alacağından  xəbərsiz idilər. Valideynləri uşaqlara dənizin həm də təhlükəli yer olduğunu başa salsaydılar, bəlkə də, onlar dənizə təkbaşına getməyə cəsarət etməzdilər.

 

Əslində, heç bir valideyn belə bir halın yaşanmasını istəməz. Lakin onların diqqətsiz davranmaları, övladlarına dənizin təhlükəsi ilə bağlı yetərincə məlumat verməmələri danılmaz həqiqətdir. Əks halda, baş verən boğulma və ölüm hallarında uşaqların sayı bu qədər çox olmazdı.

 

Bundan başqa, əsas səbəblərdən biri də insanların çimərlik sahəsi olmayan yerlərdən istifadə etməlidir. Xilasetmə orqanları və təcili yardım briqadalarının keşik çəkdiyi çimərliklərdə, bir ölüm halının belə olmamasını ciddi faktdır.

 

Lakin insanların qeyri-çimərlik əraziləri, çay və göllərə üz tutmalarının əsaslı səbəbləri var. Bu da həmin çimərliklərə girişin ödənişsiz olmasıdır. Xilasetmə Xidmətinin olmadığı bu ərazilərdə batanlara heç kim yardım edə bilmir. Üzməyi bacarmayan  insanlar da onları xilas etmək istəyərkən özləri boğulurlar.

 

Boğulan şəxsə ilkin yardım

 

Son məqamda isə “112” qaynar xətt xidmətinə müraciət edilir. Müraciət edilən qurumlardan biri də Bakı şəhər Təcili və Təxirəsalınmaz Tibbi Yardım Stansiyasıdır(BŞTTTYS) ki, onlar da hər dəfə mətbuata açıqlamalarında ölüm hallarının məhz qeyri-çimərlik ərazilərində olduğunu bildirirlər. BŞTTTYS baş həkiminin müavini Oqtay Şahmalıyev bildirib ki, bu il mövsüm başlayandan 64 nəfər suda boğulma ilə bağlı təcili yardıma müraciət edib: “Onların 48-sı kişi, 16-ı qadındır. Ümumi müraciətlərin 14-ü uşaqlarla bağlıdır.  25 nəfər xəstəxanaya yerləşdirilib, onların 6-sı uşaqdır. Bu il ərzində 29 nəfər ölüb ki, onların 7-i uşaqdır”.

 

Suda boğulma hallarının artmasına gəlincə, O.Şahmalıyev bildirib ki,  2 il əvvəllə müqayisədə say azalıb. Lakin bu göstərici ötən il nisbətən daha az idi: “Bu il mövsüm hələ başa çatmadığından dəqiq rəqəm söyləmək mümkün deyil. Builki boğulmaların 90%-i nəzarət edilməyən ərazilərdədir”.

Onun sözlərinə görə, insanlar yanlarında batan adamı xilas etmək üçün ilkin yardım göstərməyi bacarmalıdırlar. Ürəyin masajı və süni tənəffüs ölümlərin sayı azala bilər.

 

Fövqəladə Hallar Nazirliyinin (FHN) Dövlət Sularda Xilasetmə Xidmətinin (DSXX) təbliğat və təşkilat sektorunun müdiri Mansur Piriyev 2014-cü il ərzində xidmətin fəaliyyət göstərdiyi rəsmi çimərlik ərazilərində bir suda batma faktının belə qeydə alınmadığını bildirib: “Qadağan olunmuş su hövzələri, çaylar, su kanalları, göllər, Xəzər dənizinin qadağan edilmiş ərazilərində 38 nəfər suda boğulub, 193 nəfər xilas edilib. Boğulanların təxminən 70%-i gənclər, yeniyetmələrdir. Ötən il ərzində qeyri-çimərlik əraziləri, çaylar, su kanalları, göllərdə 54 nəfər boğulub. 377 nəfər isə həm çimərlik, həm də qeyri-çimərlik ərazilərində xilas edilib.

 

Son illərin statistikasını araşdırarkən, boğulmaların daha çox su kanalları, göllərin ərazisinə düşdüyü aydın olur.  Həmin su hövzələrində boğulanlar daha çox azyaşlı uşaqlardır.

 

Su hövzələrinə yaxın ərazilərdə yaşayan valideynlərə bir daha müraciət  edirik ki, uşaqlarını nəzarətsiz qoymasınlar. Onları özləri ilə gətirəndə belə, diqqətdən kənarda qoymasınlar”.

 

Spirtli içki ilə dənizə gələnlər

 

Bəs orta yaşlılar və gənclərin boğulmalarının səbəbləri nədir?

 

M.Piriyev bildirib ki, bu qrup insanların  boğulmalarının əsas səbəbi qadağan edilmiş ərazidə suya girmələridir. Bundan başqa, spirtli içkilər qəbul edərək dənizə daxil olmaq, əyləncə məqsədilə texniki vasitələrdən istifadə etmək də boğulma ilə nəticələnə bilir: “Qanunsuz fəaliyyət göstərən obyektlərdə spirtli içkilər satılır və həmin ərazilər çimərlik kimi təqdim edilir. Vətəndaşlar da bilməyərəkdən əraziyə daxil olurlar. Hər hansı hadisə baş verdikdə “112”qaynar xəttinə məlumat verilir, yaxınlıqdakı xilasetmə məntəqəsindəki əməkdaşlarımız hadisə yerinə  gəlib kömək edirlər. Lakin bəzən xilasedicilər gələnə qədər bədbəxt hadisə baş verir. İstənilən halda  vətəndaşlar bilməlidirlər ki, qadağan edilmiş ərazilərə daxil olmaq təhlükəlidir.  Bu qaydanı pozanlar artıq həyatlarını təhlükəyə atırlar. Təhlükəli ərazilərdə suya daxil olanları görən adamlar  “112”yə zəng etsinlər.  Biz əraziyə xilasedicilərimizi, yaxud da hüquq mühafizə  orqanlarını göndərək ki, onlar bədbəxt hadisələrin qarşısını alsınlar”.

 

Bir sıra ölkələrdə çimərliyə spirtli içki qəbul edərək daxil olmağa görə cərimələr müəyyən edilib.  Bizdə isə insanlar çimərliyə pivə və digər spirtli içkilər alaraq getməyə adət ediblər. İçkisiz gedənlər üçün isə bəzi çimərliklərdəki satış məntəqələrindən əldə edə bilirlər. Çimərlik ərazisində spirtli içki içmək və ya satmağa görə cərimə və cəzanın olmaması boğulmaların artmasına səbəb olur.

 

Spirtli içkilərin çimərlik ərazilərində satanlar, ya da  kənardan gətirənlər üçün cərimələr nə zaman tətbiq ediləcək?

 

M.Piriyevin sözlərinə görə, Nazirlər Kabinetinin 1998-ci il 216 saylı sərəncamına əsasən, spirtli  içki qəbul edərək suya daxil olmaq qadağandır: “Qanunvericilikdə qadağan edilmiş qaydalarla bağlı müddəaları çimərlik ərazilərində lövhələrdə asırıq. Bu il ərzində 10 minə yaxın kağız, 6 yüzə yaxın dəmir plakatlar vurulub. İstərdik ki, maarifləndirmə ilə bu halların qarşısını alaq. Su hövzələrində, qeyri-rəsmi çimərlik ərazilərində, göllərdə çimənlər və müəyyən edilmiş qaydaları pozanlarla bağlı cərimələrin tətbiq edilməsi üçün təkliflər hazırlanır. Cərimələrin tətbiq edilməsi gündəmə gələ bilər. Bununla bağlı təkliflər hazırlanıb. Yaxın zamanda həmin təkliflərin təsdiq olunmuş formada tətbiq ediləcəyinə inanırıq. Çimərlik ərazisində spirtli içki satan obyekt sahiblərinin cərimələnməsi və cəzalandırılması gündəmə gətiriləcək”.

 

Müsahibimiz deyir ki, Xəzər dənizinin 825 km sahil zolağı var ki,  bunun hamısına nəzarət etmək mümkün deyil. Bu məsələdə yerli qurumlar da üzərilərinə düşən vəzifələri yerinə yetirməlidirlər: “Yerli icra hakimiyyəti tərəfindən çimərlik statusu alan ərazilərdə Fövqəladə Hallar Nazirliyinin xilasediciləri də vətəndaşlara xidmət göstərir. Amma hazırda Xəzər dənizinin sahil zolağının əksər hissəsində özəl obyektlər müxtəlif restoran və başqa obyektlər yaradır və vətəndaşları ora cəlb edirlər.

 

42 xilasedicinin nəzarət etdiyi  obyektlərdə boğulma hadisəsi baş verməyib. Xilasedicilərin olduğu yerdən yüz kilometr kənarda insanların boğulması mümkündür. Çünki xilasedicilərin qısa zamanda əraziyə gəlib bu halın qarşısını alması mümkün deyil. Çay və kanal ərazilərində  xilasedicilərin olması mümkünsüzdür. İnsanlar bilməlidirlər ki, xilasedicilərin olmadığı ərazilərdə çimmək olmaz”.

 

Bəs vətəndaş qadağan olunmuş əraziləri necə fərqləndirməlidir?

 

Çimməyə icazə verilməyən ərazilərdə qadağanedici nişanlar olmalıdır.  İcazə verilən məkanlarda bu cür plakatlar Fövqəladə Hallar Nazirliyi tərəfindən vurulur.

M.Piriyev bildirib ki, qeyri-çimərlik ərazilərinə yerli icra hakimiyyətləri nəzarət etməlidir: “Hər il rəsmi çimərlik ərazilərində qadağanedici və təbliğat xarakterli 600 lövhə quraşdırılır. Qeyri-rəsmi çimərliklərdə isə bu işi  icra hakimiyyətləri həyata keçirməlidir. Çünki  həmin sahil zolağı icra hakimiyyətinin tabeliyindədir. İcra nümayəndələri, bələdiyyələr, polis orqanlarının sahə müvəkkilləri nəzarət etməlidir. Hər hansı təhlükə gördüyü halda mütləq bu qurumlar tədbir görməlidir. Lövhələr qoyulmalıdır, insanların bu ərazilərdən kortəbii istifadəsinin qarşısı alınmalıdır.

 

Gələcəkdə insanların təhlükəli ərazilərdən dənizə daxil olmaları ilə bağlı işlər görüləcək. Hazırda bir sıra qurumlarla birlikdə  su hövzələrində monitorinq keçiririk”.

 

“Heç kimə çimməyi qadağan edə bilmərik”

 

Bakı Şəhər İcra hakimiyyətinin mətbuat xidmətindən bildirdilər ki, sahil zolağı boyunca xəbərdarlıq nişanlarının quraşdırılması rayon icra hakimiyyətlərinə həvalə edilib. Hansı rayon ərazisində sahil zolağı varsa, həmin icra hakimiyyətləri qadağanedici nişanlar quraşdırır.

 

Ərazisində qadağan edilmiş çimərlik, eləcə də qeyri-çimərlik zolağı olan  Səbail Rayon İcra Hakimiyyətindən bildirdilər ki, hər il çimərlik mövsümü başlayanda Fövqəladə Hallar Nazirliyi ilə birlikdə müvafiq qurumlarla birlikdə seminar keçirilir: “Bu il də Bibiheybət qəsəbə nümayəndəliyi və bələdiyyəsinə çimərlik, eləcə də qeyri-çimərlik ərazilərində xəbərdarlıqedici nişanların qoyulması ilə bağlı plakatlar yerləşdirilsin.  Sahil boyunca ümumi istifadə olunan ərazilərdə yerləşdirilən plakatlarda çimməyin qadağan olması barədə məlumatlar vurulub.  Bundan başqa, özəl obyektlərin yerləşdiyi sahil ərazilərində də sahibkarlara xəbərdarlıq edilib. Həmin ərazilərin çimərlik kimi istifadə edilməsi qadağandırsa, obyekt sahibləri də bu barədə plakatlar yerləşdirməlidirlər. Qeyri-çimərlik ərazilərində plakatlar yerləşdirilsə də, bəzən insanlar buna əhəmiyyət vermir.  Onlar bunu digər ərazilərin ödənişli olması ilə əlaqələndirirlər. İcra hakimiyyəti isə hər kəsə nəzarət edə bilmir. Ərazidəki polis patrul xidməti də bu faktlarla qarşılaşanda insanlara çimməyin qadağan edilməsi ilə bağlı xəbərdarlıq edir. Lakin heç kimə çimməyi qadağan edə bilmərik”.
Gülxar Şərif

Publika.az

loading...
584 dəfə baxılıb

BƏNZƏR XƏBƏRLƏR

XƏBƏR LENTİ

145 min lirəyə görə saqqal buraxır
ABŞ və Rusiya arasında nüvə savaşı mümkündür - Puşkov
Bakıdakı kriminal savaşın dəhşətli sonluğu - Video/18+
Trampdan Pentaqona böyük səlahiyyət
Ermənistan milyonlarla insanı təhlükə ilə üz-üzə qoyur - XİN
Gənc lider gerilədi: millətçi Le Penin səsi artır
Qarabağın həllinə doğru... - Məqalə
Bakıda keçiriləcək oyunlar Qətər mediasında - Foto
Xarici İşlər naziri Lyuk Devinlə tərəfdaşlıq sazişini müzakirə etdi
Rusiya hərbi birləşmələrini Suriyadan çıxarır
Ermənistanda gərginlik: Aksiya davam edir
Bu ölkələrin generalları Moskvaya toplaşdı
Prezident İlham Əliyev sərəncam imzaladı
Ramil Usubov Türkiyənin ordu generalı ilə görüşdü
İsrail müstəqil Kürdüstanla bağlı rəsmi mövqeyini açıqladı
“Azərbaycan xalçaları” jurnalının 22-ci sayı nəşr olunub
Təbrizdə “Koroğlu” operası səsləndi - Foto
Türkiyə terror yuvasını vurdu, ABŞ ziyarət etdi – Şok video
FTX terakt törətmək istəyən İŞİD-çiləri yaxaladı - Video
Çin ikinci təyyarədaşıyan gəmisini suya buraxdı - Video
İranlı nazir Urmiya gölü haqda: Yağış yağsa…
Prezident İlham Əliyevə Kəbə ilə bağlı unikal hədiyyə - Foto
Prezident İlham Əliyev tarixi neft quyusu ilə tanış oldu - Foto
Ermənilərin “Vəd”i ABŞ-da rüsvay oldu - Video
Avropanın antitürk kampaniyası: rasist, faşist...
Venesuela Amerikanın ən nüfuzlu qurumundan çıxır
Baş prokuror Zakir Qaralov yeni prokuror təyin etdi
Koreya tarixinin ən böyük hərbi təlimini keçirdi
ABŞ Rusiyanı terrorçulara silah verməkdə suçladı
Kürd lider: PKK bölgədən getməlidir
Türk ordusu Suriyada PKK-nı yenidən hədəf aldı
FHN-dən xüsusi təlim: İslam Oyunlarına hazırlıq
Tramp rekorda imza atdı
Kəndimizin son günü (46-cı yazı)
Prezident İlham Əliyev ona “Şöhrət” ordeni verdi – İki sərəncam
AŞPA sədri üzr istədi: Rusiyanın tələsinə düşdük
ABŞ Avropadan bu malları idxal etməyəcək – Qadağa
Azərbaycan bu ölkəyə də yardım göndərdi
BMT-nin xərcləri nəzarətdən çıxıb - Tramp
Baş Prokurorluq və DİN Tovuzda filial müdirinin qətli ilə bağlı birgə məlumat yayıb
Rusiya Fransa seçkilərində: Makron hədəf alındı
Yıldırım Avropanı Türkiyə ilə bağlı qəti qərara səslədi
İranda Azərbaycan Mədəniyyət Günləri keçirilir - Foto
İran daşnakların mitinq keçirməsinə izn verdi - Fotolar
25 Aprel - Günün qoroskopu
Xanım aparıcı yüksək vəzifəyə təyin edildi
Rusiyadan rəqiblərinə göz dağı: Yeni nəsil qırıcılar... - Video
Tramp
Bu il azərbaycanlı müğənnilərin toy qiyməti - Siyahı
Rakka uğrunda döyüşlər başladı
Elmar Məmmədyarov Litvada Qarabağdan danışdı
Dünyanın ehtiyatlandığı Kim Çen nə edir?
Avropa Ərdoğanı bu səbəbdən qəbul etmir
İş axtaranların nəzərinə! - Mayın 2-si…
Rostropoviç festivalı başladı
Ermənilərdən daha bir uğursuz cəhd - Rəsmi açıqlama
Prezident İlham Əliyev nekroloq imzaladı
Prezident İlham Əliyev sərəncam imzaladı
Muğan dəyişir: 25 min iş yeri ilə içməli su gəlir
Ayfon 8-in görüntüləri yayıldı – Foto
Suriyada kimyəvi hücumu onlar təşkil edib - ABŞ xəfiyyəsi
Bu kitab onu oxuyanları dəli edir- Foto
Rusiya Suriyaya quru qoşunlarını yeridir - İddia
İngiltərə məşhur mükafatı ilk dəfə türkə verdi
Suriyada yeni savaş başlayır: partizan müharibəsi
ABŞ, Rusiya və Çin sürətlə silahlanır - Hesabat
Rza Zərrab əvəzinə PKKistan? – Şok iddia
Fransada mitinqlər: 9 yaralı, 29 həbs
Rusiyanın yeni nəsil raketi: S-500 - Video
Türkiyə ruslar üçün vizasız rejim müddətini uzatdı
Fransada faşizm 7 milyon səs aldı - Rekord
24 Aprel - Günün qoroskopu
Erməniləri sevən xanım liderdir - İlkin nəticələr
Türk hərbçilərin qısası PKK-dan alındı
Cüdoçumuz Avropanın ən yaxşısı oldu - Foto
Fransız xalqı liderini seçməyə tələsir
Ərdoğanı öldürməyi çıxış yolu görən fransız üzr istədi
Rusiya dünyanın ən böyük sualtı qayığını inşa edir
Çindən ABŞ və Koreyaya çağırış: Soyuqqanlı olun
Lenin olmasaydı, Rusiya... - İsrail kəşfiyyatçısı
Sizi duzlayıb yeyərəm - Filippin Prezidenti
Sərnişinlər niyə avtobusdan sallaşmağa məcbur olur?
Rusiyanın İdlibə vakuum hücumu: 7 nəfər öldü
Çarə Ərdoğanın öldürülməsidir - Fransa ekspertindən şok
İŞİD-in bütün yolları bağlandı
Maşın bazarında canlanma: Bu maşınlar dəbə mindi
BMT baş katibi Bəşər Əsədi təbrik etdi
Güc strukturlarımız almanları qabaqladı
Ölümsüzlüyün varlığı sübut olundu - Araşdırma
Belarusdan ermənilərə cavab: Sizə dəxli yoxdur
Ərdoğan səlahiyyətlərini uşağa verdi
Ukrayna rusiyalı müğənnini ölkəyə buraxmadı
Koreya ABŞ-a dəstək verən qonşusunu hədələdi: Vurarıq...
Sabah hava necə olacaq?
Kütləvi aksiyalar: Maduro 1300 nəfəri həbs etdirdi
Kral iki naziri işdən çıxartdı, oğlunu ABŞ-a göndərdi
Ərdoğana verdiyim sözü tutdum - Alişan
Fransada prezident seçkiləri başladı
Əfqanıstanda matəm elan olundu
    Təsisçi və Baş redaktor:
    TEYLOR FƏTİŞOĞLU

    Telefon:
    050 288 89 09

    Bakı, Mətbuat prospekti 529-cu məhəllə .
    Azərbaycan nəşriyyatı 9-cu mərtəbə.

    Email: ideologiya.az@gmail.com