İdeologiya.az Facebook-da

Zəhmət olmasa 7 saniyə gözləyin... Bağla
“Türmə əhvalatları” |


Son dəqiqə

SOSİAL > “Türmə əhvalatları”

“Türmə əhvalatları”
Tarix : 17 Avqust 2014 18:07

Bayılda kəlbəcərli dustaq, boz qurd olmuş, avtoritet kimi tanınan Xaqani Həşimovun bir dəfə söhbət zamanı dediyi sözlər heç yadımdan çıxmadı. O, məhkəməm yekunlaşdıqdan sonra kameradakı dustaqlarla vida mərasimi keçirərkən mənə: “Zon”da xəyalına gətirmədiyin adamlara, tanışlara, millətlərə rast olacaqsan. “Zon”, elə bil, bir dövlətdir. Bütün millətlərin nümayəndələri var orada, – demişdi.

 

Dediyi kimi də oldu. CÇM-ə gəldikdə köhnədən tanıdığım insanlarla – kəndçilərimlə, jurnalist fəaliyyəti ilə məşğul olanlarla görüşdüm.
Beynəlmiləl Cəza evi 
İçəridə müxtəlif ölkələrin vətəndaşları vardı. Türkiyə, İran, Rusiya, Pakistan, Əfqanıstan, Ukrayna, Özbəkistan, Tacikistan, Qırğızıstan, Qazaxıstan, Gürcüstan… Hələ Rusiyanın tərkibində əriyib yoxa çıxan ölkələri – muxtar respublikaları demirəm. Afrikadan, Ərəbistan və bir çox ölkələrdən olan dustaqlar da vardı ki, əməllərinin sonucu olaraq burada “məskunlaşmışdılar”.

 

Bura Beynəlmiləl Cəza evi idi sanki. Əcnəbilərdən diqqətimi daha çox tibb məntəqəsində olan iki dustaq – Nigeriyadan olan Samsun və erməni Mişa çəkmişdi. Samsunun adı ötən yazılarda bir neçə dəfə ötəri də olsa çəkilib. Onun haqqında da ətraflı yazmaq istəyim var. Bu yazımın qəhrəmanı isə erməni Mişadır.
Bakı ermənisi 
Mişa Bakı ermənisi idi. 2005-ci ilə qədər Bakıda azadlıqda yaşamışdı. Onun həbsinə səbəb azərbaycanlıya ərə gedən və adını-soyadını dəyişən qızı olmuşdu. Mənə bu haqda demişdilər. Özündən də soruşmuşdum. Nə isə mızıldanmışdı, amma qaneedici bir şey deməmişdi. Yazıq bir adam idi. Adamın ona ürəyi yanardı. Yalançı millətsevərlərin xətrinə dəyməsin, amma o, doğurdan da rəhm olunası adam idi. Xəstə olduğundan hərəkət edə bilmir, çarpayıda uzanılı qalırdı. Yeməyini dustaqlardan kimsə gətirib verirdi. Dişsiz çənəsi ilə yeyir və dualar edirdi. Bəzən bu dualar erməni dilində olurdu.

 

Bir dəfə erməni dilini yaxşı bilən bir zabitdən onun dediklərini olduğu kimi təkrar edib nə dediyini soruşdum. Qulaq asdı:

 

“Dua edir, – dedi. – Sağ olsunlar deyir”.
Onun erməniliyi qalmayıb 
Mişanın vəziyyəti ağır idi. Osman adlı bir çeçen ona xüsusi diqqət kəsilirdi. Yeməyinə, suyuna baxırdı. Ona qulluq edən üzdəniraq dustağa ərzaq verirdi ki, yedizdirsin. Bir dəfə ondan niyə erməniyə belə xüsusi diqqət ayırdığını soruşdum. O:

 

- Onun erməniliyi qalmayıb. O, artıq o dünyasını gözləyir. Xəstədir. Yanına gələni də yoxdur. Məni də azərbaycanlı bilir. Mən heç ona demədim ki, çeçenəm. Bunun nə fərqi var ki? Allah görür. Hər kəsin əməli yazılır. Bilirsən, mənim etdiklərimi o, sizlərin adına yazır.

 

Mişa bir dəfə mənə dedi ki, siz azərbaycanlılar yaxşı adamlarsız… Sonra soruşdu ki, niyə Azərbaycan dilində danışmırsan? Dedim, rus dilində özümü yaxşı ifadə edirəm.

 

 

Daş bizim başımıza

 

 

Mişa ilə kobud rəftar edilmirdi. Bəzi dustaqlar ilk dəfə sirkə gəlirmiş kimi tibb məntəqəsinin həyətinə gəlir, çarpayısı həyətdəki böyük tut ağacının kölgəsinə qoyulmuş Mişaya baxıb: – Alə, daş bizim başımıza, gör müharibəni kimə uduzmuşuq, – deyib bambılılıq edirdilər. Bəziləri Mişaya tum təklif edirdi. Mişanınsa ağzında dişi yox idi. Qoca və heysizdi.

 

Mən otaq yoldaşlarımla – indi Allahın rəhmətinə qovuşmuş əslən Yevlaxdan olan Ramin Məmmədli və ağdamlı dostum Aqil Əliyevlə bir neçə dəfə erməni Mişanın “ziyarətində” olmuşduq.
Araq içmək istəyirəm 

 

Bir dəfə ondan nə üçün tutulduğunu soruşdum. Demək istəmədi. İsrar etdiyimi görüb, “bir şərtlə deyərəm”, – dedi.

 

- Şərtini de. 

 

- Araq içmək istəyirəm, tapsan, danışaram.

 

Bu, əslində nağıllarda olduğu kimi, səni gedər-gəlməzə yola salmaq idi. Türmədə araq? Bu, müşkül məsələdir. Amma daha Aqillə mənə yox da…

 

Sabahı onu su ilə qarışdırılmış təmiz tibbi spirtə qonaq etdik. İnanmadı. İylədikdən sonra içdi. Heysiz əli ilə ağzının qıraqlarını silib,“sonra danışaram”, – dedi.

 

- Mişa, bura “zon”dur. Baxmazlar qocasan, söz ağızdan çıxıb, biz riskə gedib sənə spirt gətizdirmişik. Sən isə tutulmağının səbəbini danışmırsan. Buranın qanunları qocaya, cavana, xəstəyə baxmır ha! – Ramin dedi.
Qızım məni tutdurdu 

 

 

Onu qızı tutdurubmuş. Mişanın dediklərindən belə başa düşdük.

 

- Qızım azərbaycanlıya ərə gedib, ad-soyadını dəyişdirdi. Anası bacıları ilə çıxıb getmişdi. Yeznəm mənim də adımı dəyişdi. Adımı Mikayıl yazdırdı, familiyamın arxasındakı “yan”ı, “yev”lə əvəzlədi. Oldum Mikayıl Allahverdiyev. Ölümümə az qalıb. Qızıma dedim ki, evi satım, iki bacın da var Rusiyada, pulunu 3 yerə bölüm, onların da payını verim, sənin də.

 

“Zavağzalnı”da iki mərtəbəli 8 otaqlı evim vardı. Həyətimdə də 3 xırda ev tikmişdim, kirayədə qalanlar vardı. Pullarını qızım alırdı.

 

O, razı olmadı. Mən də dedim ki, gedib vəsiyyətnamə yazacağam, notariusda təsdiq etdirəcəm ki, evim 3 övladım arasında bərabər bölünsün. Bu sözü deyəndən sonra qızım məni tutdurdu.

 

- Necə tutdurdu? – maraq məni aparmışdı. 

 

- Polisə xəbər vermişdi ki, guya mən priton açmışam evimdə. Narkotik alveri ilə məşğulam. Polislər axtarış apardı. Evimdən tiryək və bir bağlama nəşə tapıldı. Bir neçə kibrit qutusu da hazır satış üçün olan marixuana. 6 il iş verdilər. 2 ilə yaxındır burdayam. Çölə sağ çıxa bilmərəm. Məhkəmədə isə JEK-dən arayış alınanda məlum oldu ki, mən erməniyəm – Mişa Allaxverdiyan. Qızım isə azərbaycanlı gəlinidir. Mən ölsəm, evimin yeganə varisi qızım olacaq…

 

Mişa başqalarına həbs olunmasının səbəbini bir qədər fərqli danışmışdı. Məsələn, hərbidə kəşfiyyatçı mayor olmuş dustaq Nizar deyirdi ki, onun erməni olduğunu bilən JEK müdiri guya ona deyibmiş ki, gəl, evini sataq, pulunu yarı bölək, sənə başqa yerdən ev alaq, bununla da erməni olmanın izini itirək. Guya bu razılaşmayıb və MİS müdiri onu tutdurub.

 

“Çapıq” ləqəbli dustaq isə (adını unutmuşam) söyləyirdi ki, guya MİS müdiri onun qızının sevgilisi imiş və iki sevgili onu aradan götürmək üçün planlar cızırmış. Hər halda, bütün versiyalarda qızının onun həbs olunmasında adı keçirdi.

 

 

Yeznəm pis adam deyil 

 

 

Azərbaycanlı olan yeznəsi ilə maraqlandım:

 

- Bəs sənin yeznən nə deyir? O haradadır?

 

- O, yaxşı vəzifədə çalışır. Vəzifəyə qalxmasında elə mənimlə qohum olması mühüm rol oynamışdı. Bu SSRİ vaxtından başlamışdı. İndi nəvələrim də var. Amma məni yoluxmurlar. Axı mən onların nəyinə lazımam? – sonra da dilini dişsiz ağzından çölə çıxararaq alt-üst çənəsini “təmizləyib” batıq səsi ilə, – Yeznəm pis adam deyil. Erməni qızını hələ də saxlayırsa… – dedi.
Elə edin ki, ölüm 

 

 

Qışda Mişanın vəziyyəti daha da ağırlaşdı. Ona Tibb məntəqəsindəki otaqlardan birində yer düzəltmişdilər. Qaz sobası otağı daima isti saxlayırdı. Hərəkətsiz olduğundan yerini batırırdı və üzdəniraq dustaqlar onun altını təmizləyir, paltarını dəyişirdilər. O, dəfələrlə:- Elə edin ki, ölüm, – deyərək yalvarırmış. Lakin onun ölümünün qarşısını həkimlər kəsirdi. Müalicə edir, dava-dərmanın köməyi ilə bu dünyada çəkdiyi əzabının zamanını uzadırdılar. Onun ölümü həm də siyasi söz-söhbət ola bilərdi. Cəza evinə gələn beynəlxalq komissiyalar onunla maraqlanır, söhbətə tutur, ona yaradılan şəraitdən daima razı qalırdılar. Ona müraciət olunmuşdu ki, cəzanın qalan vaxtını Ermənistanda çəkmək istəyirsənsə, müraciət etsin. Lakin o, qəti şəkildə etiraz etmişdi:

 

- Mən Bakıda doğulmuşam…
Mişanın ölümgünüylə bağlı mərc 

 

Mişanı bir qış günü dustaqların Mərkəzi xəstəxanasına apardılar. Bunu mənə Ramin dedi:

 

- Şair, Mişanı aparırlar. 3 günə öləcək. 

 

Mən beyləqanlı Namiq Namazəliyevlə şahmat oynayırdım. Oyundan fikrimi ayırmadan:

 

- O, çox yaşayacaq, təxminən 2 həftə, – dedim. 

 

Ramin aman vermədən əlini uzatdı:

 

- Gəl mərcləşək, bir blok “Vest”dən. Mərcləşdik. 

 

Mərci uddum. Mişanın ölüm xəbəri 3 həftədən sonra gəldi.

Müəllif
Faiq Balabəyli
Mənbə: Axar.az
1408225235
loading...
6.220 dəfə baxılıb

BƏNZƏR XƏBƏRLƏR

XƏBƏR LENTİ

Ermənistan milyonlarla insanı təhlükə ilə üz-üzə qoyur - XİN
Gənc lider gerilədi: millətçi Le Penin səsi artır
Qarabağın həllinə doğru... - Məqalə
Bakıda keçiriləcək oyunlar Qətər mediasında - Foto
Xarici İşlər naziri Lyuk Devinlə tərəfdaşlıq sazişini müzakirə etdi
Rusiya hərbi birləşmələrini Suriyadan çıxarır
Ermənistanda gərginlik: Aksiya davam edir
Bu ölkələrin generalları Moskvaya toplaşdı
Prezident İlham Əliyev sərəncam imzaladı
Ramil Usubov Türkiyənin ordu generalı ilə görüşdü
İsrail müstəqil Kürdüstanla bağlı rəsmi mövqeyini açıqladı
“Azərbaycan xalçaları” jurnalının 22-ci sayı nəşr olunub
Təbrizdə “Koroğlu” operası səsləndi - Foto
Türkiyə terror yuvasını vurdu, ABŞ ziyarət etdi – Şok video
FTX terakt törətmək istəyən İŞİD-çiləri yaxaladı - Video
Çin ikinci təyyarədaşıyan gəmisini suya buraxdı - Video
İranlı nazir Urmiya gölü haqda: Yağış yağsa…
Prezident İlham Əliyevə Kəbə ilə bağlı unikal hədiyyə - Foto
Prezident İlham Əliyev tarixi neft quyusu ilə tanış oldu - Foto
Ermənilərin “Vəd”i ABŞ-da rüsvay oldu - Video
Avropanın antitürk kampaniyası: rasist, faşist...
Venesuela Amerikanın ən nüfuzlu qurumundan çıxır
Baş prokuror Zakir Qaralov yeni prokuror təyin etdi
Koreya tarixinin ən böyük hərbi təlimini keçirdi
ABŞ Rusiyanı terrorçulara silah verməkdə suçladı
Kürd lider: PKK bölgədən getməlidir
Türk ordusu Suriyada PKK-nı yenidən hədəf aldı
FHN-dən xüsusi təlim: İslam Oyunlarına hazırlıq
Tramp rekorda imza atdı
Kəndimizin son günü (46-cı yazı)
Prezident İlham Əliyev ona “Şöhrət” ordeni verdi – İki sərəncam
AŞPA sədri üzr istədi: Rusiyanın tələsinə düşdük
ABŞ Avropadan bu malları idxal etməyəcək – Qadağa
Azərbaycan bu ölkəyə də yardım göndərdi
BMT-nin xərcləri nəzarətdən çıxıb - Tramp
Baş Prokurorluq və DİN Tovuzda filial müdirinin qətli ilə bağlı birgə məlumat yayıb
Rusiya Fransa seçkilərində: Makron hədəf alındı
Yıldırım Avropanı Türkiyə ilə bağlı qəti qərara səslədi
İranda Azərbaycan Mədəniyyət Günləri keçirilir - Foto
İran daşnakların mitinq keçirməsinə izn verdi - Fotolar
25 Aprel - Günün qoroskopu
Xanım aparıcı yüksək vəzifəyə təyin edildi
Rusiyadan rəqiblərinə göz dağı: Yeni nəsil qırıcılar... - Video
Tramp
Bu il azərbaycanlı müğənnilərin toy qiyməti - Siyahı
Rakka uğrunda döyüşlər başladı
Elmar Məmmədyarov Litvada Qarabağdan danışdı
Dünyanın ehtiyatlandığı Kim Çen nə edir?
Avropa Ərdoğanı bu səbəbdən qəbul etmir
İş axtaranların nəzərinə! - Mayın 2-si…
Rostropoviç festivalı başladı
Ermənilərdən daha bir uğursuz cəhd - Rəsmi açıqlama
Prezident İlham Əliyev nekroloq imzaladı
Prezident İlham Əliyev sərəncam imzaladı
Muğan dəyişir: 25 min iş yeri ilə içməli su gəlir
Ayfon 8-in görüntüləri yayıldı – Foto
Suriyada kimyəvi hücumu onlar təşkil edib - ABŞ xəfiyyəsi
Bu kitab onu oxuyanları dəli edir- Foto
Rusiya Suriyaya quru qoşunlarını yeridir - İddia
İngiltərə məşhur mükafatı ilk dəfə türkə verdi
Suriyada yeni savaş başlayır: partizan müharibəsi
ABŞ, Rusiya və Çin sürətlə silahlanır - Hesabat
Rza Zərrab əvəzinə PKKistan? – Şok iddia
Fransada mitinqlər: 9 yaralı, 29 həbs
Rusiyanın yeni nəsil raketi: S-500 - Video
Türkiyə ruslar üçün vizasız rejim müddətini uzatdı
Fransada faşizm 7 milyon səs aldı - Rekord
24 Aprel - Günün qoroskopu
Erməniləri sevən xanım liderdir - İlkin nəticələr
Türk hərbçilərin qısası PKK-dan alındı
Cüdoçumuz Avropanın ən yaxşısı oldu - Foto
Fransız xalqı liderini seçməyə tələsir
Ərdoğanı öldürməyi çıxış yolu görən fransız üzr istədi
Rusiya dünyanın ən böyük sualtı qayığını inşa edir
Çindən ABŞ və Koreyaya çağırış: Soyuqqanlı olun
Lenin olmasaydı, Rusiya... - İsrail kəşfiyyatçısı
Sizi duzlayıb yeyərəm - Filippin Prezidenti
Sərnişinlər niyə avtobusdan sallaşmağa məcbur olur?
Rusiyanın İdlibə vakuum hücumu: 7 nəfər öldü
Çarə Ərdoğanın öldürülməsidir - Fransa ekspertindən şok
İŞİD-in bütün yolları bağlandı
Maşın bazarında canlanma: Bu maşınlar dəbə mindi
BMT baş katibi Bəşər Əsədi təbrik etdi
Güc strukturlarımız almanları qabaqladı
Ölümsüzlüyün varlığı sübut olundu - Araşdırma
Belarusdan ermənilərə cavab: Sizə dəxli yoxdur
Ərdoğan səlahiyyətlərini uşağa verdi
Ukrayna rusiyalı müğənnini ölkəyə buraxmadı
Koreya ABŞ-a dəstək verən qonşusunu hədələdi: Vurarıq...
Sabah hava necə olacaq?
Kütləvi aksiyalar: Maduro 1300 nəfəri həbs etdirdi
Kral iki naziri işdən çıxartdı, oğlunu ABŞ-a göndərdi
Ərdoğana verdiyim sözü tutdum - Alişan
Fransada prezident seçkiləri başladı
Əfqanıstanda matəm elan olundu
23 Aprel - Günün qoroskopu
Trampın adamı söz verdi: İŞİD məhv edilənə kimi...
Rövşən Lənkəranskinin 24 il əvvəlki - Videosu
Kanadadan Əsədlə bağlı həmlə
    Təsisçi və Baş redaktor:
    TEYLOR FƏTİŞOĞLU

    Telefon:
    050 288 89 09

    Bakı, Mətbuat prospekti 529-cu məhəllə .
    Azərbaycan nəşriyyatı 9-cu mərtəbə.

    Email: ideologiya.az@gmail.com