İdeologiya.az Facebook-da

Zəhmət olmasa 7 saniyə gözləyin... Bağla
“Türmə əhvalatları” |


Son dəqiqə

SOSİAL > “Türmə əhvalatları”

“Türmə əhvalatları”
Tarix : 17 Avqust 2014 18:07

Bayılda kəlbəcərli dustaq, boz qurd olmuş, avtoritet kimi tanınan Xaqani Həşimovun bir dəfə söhbət zamanı dediyi sözlər heç yadımdan çıxmadı. O, məhkəməm yekunlaşdıqdan sonra kameradakı dustaqlarla vida mərasimi keçirərkən mənə: “Zon”da xəyalına gətirmədiyin adamlara, tanışlara, millətlərə rast olacaqsan. “Zon”, elə bil, bir dövlətdir. Bütün millətlərin nümayəndələri var orada, – demişdi.

 

Dediyi kimi də oldu. CÇM-ə gəldikdə köhnədən tanıdığım insanlarla – kəndçilərimlə, jurnalist fəaliyyəti ilə məşğul olanlarla görüşdüm.
Beynəlmiləl Cəza evi 
İçəridə müxtəlif ölkələrin vətəndaşları vardı. Türkiyə, İran, Rusiya, Pakistan, Əfqanıstan, Ukrayna, Özbəkistan, Tacikistan, Qırğızıstan, Qazaxıstan, Gürcüstan… Hələ Rusiyanın tərkibində əriyib yoxa çıxan ölkələri – muxtar respublikaları demirəm. Afrikadan, Ərəbistan və bir çox ölkələrdən olan dustaqlar da vardı ki, əməllərinin sonucu olaraq burada “məskunlaşmışdılar”.

 

Bura Beynəlmiləl Cəza evi idi sanki. Əcnəbilərdən diqqətimi daha çox tibb məntəqəsində olan iki dustaq – Nigeriyadan olan Samsun və erməni Mişa çəkmişdi. Samsunun adı ötən yazılarda bir neçə dəfə ötəri də olsa çəkilib. Onun haqqında da ətraflı yazmaq istəyim var. Bu yazımın qəhrəmanı isə erməni Mişadır.
Bakı ermənisi 
Mişa Bakı ermənisi idi. 2005-ci ilə qədər Bakıda azadlıqda yaşamışdı. Onun həbsinə səbəb azərbaycanlıya ərə gedən və adını-soyadını dəyişən qızı olmuşdu. Mənə bu haqda demişdilər. Özündən də soruşmuşdum. Nə isə mızıldanmışdı, amma qaneedici bir şey deməmişdi. Yazıq bir adam idi. Adamın ona ürəyi yanardı. Yalançı millətsevərlərin xətrinə dəyməsin, amma o, doğurdan da rəhm olunası adam idi. Xəstə olduğundan hərəkət edə bilmir, çarpayıda uzanılı qalırdı. Yeməyini dustaqlardan kimsə gətirib verirdi. Dişsiz çənəsi ilə yeyir və dualar edirdi. Bəzən bu dualar erməni dilində olurdu.

 

Bir dəfə erməni dilini yaxşı bilən bir zabitdən onun dediklərini olduğu kimi təkrar edib nə dediyini soruşdum. Qulaq asdı:

 

“Dua edir, – dedi. – Sağ olsunlar deyir”.
Onun erməniliyi qalmayıb 
Mişanın vəziyyəti ağır idi. Osman adlı bir çeçen ona xüsusi diqqət kəsilirdi. Yeməyinə, suyuna baxırdı. Ona qulluq edən üzdəniraq dustağa ərzaq verirdi ki, yedizdirsin. Bir dəfə ondan niyə erməniyə belə xüsusi diqqət ayırdığını soruşdum. O:

 

- Onun erməniliyi qalmayıb. O, artıq o dünyasını gözləyir. Xəstədir. Yanına gələni də yoxdur. Məni də azərbaycanlı bilir. Mən heç ona demədim ki, çeçenəm. Bunun nə fərqi var ki? Allah görür. Hər kəsin əməli yazılır. Bilirsən, mənim etdiklərimi o, sizlərin adına yazır.

 

Mişa bir dəfə mənə dedi ki, siz azərbaycanlılar yaxşı adamlarsız… Sonra soruşdu ki, niyə Azərbaycan dilində danışmırsan? Dedim, rus dilində özümü yaxşı ifadə edirəm.

 

 

Daş bizim başımıza

 

 

Mişa ilə kobud rəftar edilmirdi. Bəzi dustaqlar ilk dəfə sirkə gəlirmiş kimi tibb məntəqəsinin həyətinə gəlir, çarpayısı həyətdəki böyük tut ağacının kölgəsinə qoyulmuş Mişaya baxıb: – Alə, daş bizim başımıza, gör müharibəni kimə uduzmuşuq, – deyib bambılılıq edirdilər. Bəziləri Mişaya tum təklif edirdi. Mişanınsa ağzında dişi yox idi. Qoca və heysizdi.

 

Mən otaq yoldaşlarımla – indi Allahın rəhmətinə qovuşmuş əslən Yevlaxdan olan Ramin Məmmədli və ağdamlı dostum Aqil Əliyevlə bir neçə dəfə erməni Mişanın “ziyarətində” olmuşduq.
Araq içmək istəyirəm 

 

Bir dəfə ondan nə üçün tutulduğunu soruşdum. Demək istəmədi. İsrar etdiyimi görüb, “bir şərtlə deyərəm”, – dedi.

 

- Şərtini de. 

 

- Araq içmək istəyirəm, tapsan, danışaram.

 

Bu, əslində nağıllarda olduğu kimi, səni gedər-gəlməzə yola salmaq idi. Türmədə araq? Bu, müşkül məsələdir. Amma daha Aqillə mənə yox da…

 

Sabahı onu su ilə qarışdırılmış təmiz tibbi spirtə qonaq etdik. İnanmadı. İylədikdən sonra içdi. Heysiz əli ilə ağzının qıraqlarını silib,“sonra danışaram”, – dedi.

 

- Mişa, bura “zon”dur. Baxmazlar qocasan, söz ağızdan çıxıb, biz riskə gedib sənə spirt gətizdirmişik. Sən isə tutulmağının səbəbini danışmırsan. Buranın qanunları qocaya, cavana, xəstəyə baxmır ha! – Ramin dedi.
Qızım məni tutdurdu 

 

 

Onu qızı tutdurubmuş. Mişanın dediklərindən belə başa düşdük.

 

- Qızım azərbaycanlıya ərə gedib, ad-soyadını dəyişdirdi. Anası bacıları ilə çıxıb getmişdi. Yeznəm mənim də adımı dəyişdi. Adımı Mikayıl yazdırdı, familiyamın arxasındakı “yan”ı, “yev”lə əvəzlədi. Oldum Mikayıl Allahverdiyev. Ölümümə az qalıb. Qızıma dedim ki, evi satım, iki bacın da var Rusiyada, pulunu 3 yerə bölüm, onların da payını verim, sənin də.

 

“Zavağzalnı”da iki mərtəbəli 8 otaqlı evim vardı. Həyətimdə də 3 xırda ev tikmişdim, kirayədə qalanlar vardı. Pullarını qızım alırdı.

 

O, razı olmadı. Mən də dedim ki, gedib vəsiyyətnamə yazacağam, notariusda təsdiq etdirəcəm ki, evim 3 övladım arasında bərabər bölünsün. Bu sözü deyəndən sonra qızım məni tutdurdu.

 

- Necə tutdurdu? – maraq məni aparmışdı. 

 

- Polisə xəbər vermişdi ki, guya mən priton açmışam evimdə. Narkotik alveri ilə məşğulam. Polislər axtarış apardı. Evimdən tiryək və bir bağlama nəşə tapıldı. Bir neçə kibrit qutusu da hazır satış üçün olan marixuana. 6 il iş verdilər. 2 ilə yaxındır burdayam. Çölə sağ çıxa bilmərəm. Məhkəmədə isə JEK-dən arayış alınanda məlum oldu ki, mən erməniyəm – Mişa Allaxverdiyan. Qızım isə azərbaycanlı gəlinidir. Mən ölsəm, evimin yeganə varisi qızım olacaq…

 

Mişa başqalarına həbs olunmasının səbəbini bir qədər fərqli danışmışdı. Məsələn, hərbidə kəşfiyyatçı mayor olmuş dustaq Nizar deyirdi ki, onun erməni olduğunu bilən JEK müdiri guya ona deyibmiş ki, gəl, evini sataq, pulunu yarı bölək, sənə başqa yerdən ev alaq, bununla da erməni olmanın izini itirək. Guya bu razılaşmayıb və MİS müdiri onu tutdurub.

 

“Çapıq” ləqəbli dustaq isə (adını unutmuşam) söyləyirdi ki, guya MİS müdiri onun qızının sevgilisi imiş və iki sevgili onu aradan götürmək üçün planlar cızırmış. Hər halda, bütün versiyalarda qızının onun həbs olunmasında adı keçirdi.

 

 

Yeznəm pis adam deyil 

 

 

Azərbaycanlı olan yeznəsi ilə maraqlandım:

 

- Bəs sənin yeznən nə deyir? O haradadır?

 

- O, yaxşı vəzifədə çalışır. Vəzifəyə qalxmasında elə mənimlə qohum olması mühüm rol oynamışdı. Bu SSRİ vaxtından başlamışdı. İndi nəvələrim də var. Amma məni yoluxmurlar. Axı mən onların nəyinə lazımam? – sonra da dilini dişsiz ağzından çölə çıxararaq alt-üst çənəsini “təmizləyib” batıq səsi ilə, – Yeznəm pis adam deyil. Erməni qızını hələ də saxlayırsa… – dedi.
Elə edin ki, ölüm 

 

 

Qışda Mişanın vəziyyəti daha da ağırlaşdı. Ona Tibb məntəqəsindəki otaqlardan birində yer düzəltmişdilər. Qaz sobası otağı daima isti saxlayırdı. Hərəkətsiz olduğundan yerini batırırdı və üzdəniraq dustaqlar onun altını təmizləyir, paltarını dəyişirdilər. O, dəfələrlə:- Elə edin ki, ölüm, – deyərək yalvarırmış. Lakin onun ölümünün qarşısını həkimlər kəsirdi. Müalicə edir, dava-dərmanın köməyi ilə bu dünyada çəkdiyi əzabının zamanını uzadırdılar. Onun ölümü həm də siyasi söz-söhbət ola bilərdi. Cəza evinə gələn beynəlxalq komissiyalar onunla maraqlanır, söhbətə tutur, ona yaradılan şəraitdən daima razı qalırdılar. Ona müraciət olunmuşdu ki, cəzanın qalan vaxtını Ermənistanda çəkmək istəyirsənsə, müraciət etsin. Lakin o, qəti şəkildə etiraz etmişdi:

 

- Mən Bakıda doğulmuşam…
Mişanın ölümgünüylə bağlı mərc 

 

Mişanı bir qış günü dustaqların Mərkəzi xəstəxanasına apardılar. Bunu mənə Ramin dedi:

 

- Şair, Mişanı aparırlar. 3 günə öləcək. 

 

Mən beyləqanlı Namiq Namazəliyevlə şahmat oynayırdım. Oyundan fikrimi ayırmadan:

 

- O, çox yaşayacaq, təxminən 2 həftə, – dedim. 

 

Ramin aman vermədən əlini uzatdı:

 

- Gəl mərcləşək, bir blok “Vest”dən. Mərcləşdik. 

 

Mərci uddum. Mişanın ölüm xəbəri 3 həftədən sonra gəldi.

Müəllif
Faiq Balabəyli
Mənbə: Axar.az
1408225235
loading...
5.604 dəfə baxılıb

BƏNZƏR XƏBƏRLƏR

XƏBƏR LENTİ

24 Yanvar - Günün qoroskopu
İŞİD son cəbhəni də tərk etdi: Mosulun şərqi... - İraq
10 saniyəyə 19 bina partladıldı - Video
Serbiya və Rusiya bu ölkəni parçalamağı planlaşdırır
Azərbaycanlı AŞPA-nın vitse-prezidenti seçildi
Prezident İlham Əliyevdən köçkünlərlə bağlı - Mühüm fərman
Məşhur Femen hərəkatı dağıldı
Ordumuz əməliyyat şəraitinə tam nəzarət edir - Nazir
Bakıya enən təyyarələrlə bağlı - Yeni qayda
Kremlin Ukraynada təxribatçılara xərclədiyi – Şok məbləğ
Ərdoğan Afrikada davul çaldı - Foto
Guya bunların yenilməz ordusu var – İlham Əliyev
Bakıda beynəlxalq forum keçiriləcək
Krım tatarları dünya dövlətlərinə müraciət etdilər
Rusiya təkbaşına qaldı: Qərb şirkətləri üz çevirdi
Tramp NATO-nu yenidən formalaşdıracaq
Prezident İlham Əliyev yeni hərbi şəhərciyin açılışında - Foto
Türkiyədə referendum bu şüarla keçiriləcək
Dolların məzənnəsi kəskin azaldı
Erməni təxribatı ifşa olundu – Madriddə
Dalay Lama: “Putinlə Trampa inanıram”
Kəndimizin son günü (17-ci yazı)
Azərbaycan klublarının təcrübəsi çoxdur - Stamenkoviç
Rusiyanın Energetika naziri neftin bu ilki qiymətini açıqladı
İŞİD Mosulun ən böyük otellərdən birini partlatdı
İstanbulun tarixi sarayı dənizə doğru axır
Livanda terror: Canlı bomba vuruldu
Tramp Qurani-Kərimdən ayələri dinlədi - Video
Medvedev yenidən Partiya sədri seçildi
Ərdoğan:
Qadınlar infarkta daha meyillidir
İstanbulda evlənən Muradın Mərakeşdə də toyu oldu - Fotolar
Raminə Eyvazqızı - Nənəmin tatusu
Nərmin Dadaşova - Hamilə qadın çiyələk istəsə, sizmi verəcəkdiz?
Murad Köhnəqala -
Elçin Hüseynbəyli - Tanrı əbədi iqtidardır, Qardaşım!
Günel Natiq - Əsəblərə toxunan reklamlar
Millət vəkili “Vətən qoxusu”nu təqdim etdi - Foto
Əfsanə geri döndü - Foto
Madonna Trampı təhqir etdi - Canlı yayım dayandırıldı
Psixoloqdan SOS: Telefon xəstəliyi...
Hindistanda qatar relsdən çıxdı - 36 ölü, 100 yaralı
Sabaha olan hava proqnozu açıqlandı
Türkiyə ordusu 165 İŞİD hədəfini vurdu
Çinin üç gəmisi mübahisəli zonaya girdi
Tramp Türkiyəyə gəlir? - Rəsmi açıqlama
Bu ölkə silkələndi: 8 ballıq zəlzələ
Emin və Kamranın komandasından əzmkar qələbə
Qazaxıstandan Astana açıqlaması:
Pakistanda daha bir partlayış: 25 ölü
Tramp ABŞ-ın dünyadakı bu mövqeyinə son qoyur - Şərh
Əmək pensiyalarının sığorta hissəsi artırıldı
Azərbaycan Türkiyədən uşaq geyimi idxal edən ölkələr siyahısında 3-cü pilləyə qalxıb
Prezident İlham Əliyev Həsən Ruhaniyə başsağlığı verib
Xəbərdarlıq: Yollar buz bağlayacaq
Deputatlarımız Maliyə gedir - Dağlıq Qarabağ məsələsi müzakirə olunacaq
Günün qoroskopu: baş verənləri diqqətlə izləyin
Berlindən Rusiya və Türkiyənin Suriyadakı uğuruna - Reaksiya
Qorbaçov buna görə cavab verməlidir - Rusiyalı deputat
Rusiya ilə Suriya arasında şok müqavilə
ABŞ-da yeni dövr: Donald Tramp and içdi
Ukrayna 20 Yanvar faciəsini andı
Britaniyadan Kremlə tələb: “Topraqları geri qaytar”
Qambiyada vəziyyət gərginləşdi: 45 min insan ölkədən qaçdı
Əsəd istefa şərtini açıqladı
Cəmilov Krım türklərinə səsləndi: “Tərk etməyin”
Ordumuz 20 Yanvar şəhidlərini andı - Foto
Obama prezident kimi son zəngini bu liderə etdi
Dünya ölkələri 20 Yanvarı anır - Foto
Gürcüstanda qaz böhranı: Müxalifət təcili izahat tələb edir
Türkiyədən ABŞ-a İncirlik tənqidi
27 il öncənin həqiqətləri: Kimdir günahkar?
Kəndimizin son günü (16-cı yazı)
Alman kəşfiyyatının Türkiyə narahatlığı
Tramp və nüvə çemodanı: “qırmızı düymə” necə basılır...
20 yanvar-tariximizin qanlı və şanlı səhifəsi - FOTO
“Qafqaz”ın taleyinə aydınlıq gətirildi - Nazirlikdə görüş
Nobel sülh ödülçüsünün 20 Yanvar qırğını
Sabahın hava proqnozu açıqlandı
20 Yanvar şəhidləri Bakı İstintaq Təcridxanasında da anıldı
20 Yanvar faciəsi Los-Ancelesdə - Foto
20 Yanvar faciəsinin iyirmi yeddinci ildönümü Cəlilabadda rayonundada anıldı
Prezident İlham Əliyev Şəhidlər Xiyabanında
20 Yanvar faciəsinin iyirmi yeddinci ildönümüdür
Xəbərdarlıq: Havalar kəskin soyuyur
20 Yanvar şəhidlərinin xatirəsi Vaterloda yad edildi - Foto
Alman kəşfiyyatı: PKK bizə görə...
Livan mətbuatında 20 yanvar faciəsi ilə bağlı məqalə
Trampın dedikləri gözəldir - Yıldırım
Cənubda 100 min hektarlıq park yaradılacaq
Əsəddən Astana sammitinə reaksiya
ABŞ İŞİD-in 2 düşərgəsini məhv etdi
Gülənin yaxınına tarixi cəza - 319 il
Bakıda kirayə mənzillər bahalaşdı
Bu dövlət rüsumlarının məbləği azaldılır
Uçuş təhlükəsizliyi ilə bağlı proqram hazırlanır
Afrika İttifaqı bu islam ölkəsinə hücuma hazırlaşır
Rusiyada hakimiyyətdən narazılıq artır - Sorğu
    Təsisçi və Baş redaktor:
    TEYLOR FƏTİŞOĞLU

    Telefon:
    050 288 89 09

    Bakı, Mətbuat prospekti 529-cu məhəllə .
    Azərbaycan nəşriyyatı 9-cu mərtəbə.

    Email: ideologiya.az@gmail.com